← Magilerin Armağanı1507 kelime · ~8 dk
Kamu malı · O. Henry · Hikâye

Magilerin Armağanı

Noel arifesinde, çok yoksul genç bir çiftin birbirine alacağı hediye için en değerli varlıklarını feda etmesini anlatan ünlü bir hikâye.

01Magilerin Armağanı

Bir dolar seksen yedi sent. Hepsi buydu. Bunun altmış sentini de bozukluklar oluşturuyordu. Birer ikişer biriktirilmiş bozukluklar; bakkalla, manavla, kasapla öyle pazarlık edile edile, öyle sıkı sıkıya hesap sorula sorula biriktirilmişti ki, insanın yanakları bu cimriliğin sessiz suçlamasıyla yanardı. Della parayı üç kez saydı. Bir dolar seksen yedi sent. Ertesi gün de Noel'di.

Yapılacak tek şey, eski püskü küçük kanepeye yığılıp hüngür hüngür ağlamaktı. Della da öyle yaptı. Bu da insanın aklına şu düşünceyi getiriyor: Hayat hıçkırıklardan, burun çekmelerden ve gülümsemelerden oluşur; burun çekmeler ise çoğunluktadır.

Evin hanımı yavaş yavaş birinci evreden ikinciye geçerken, gelin şu eve bir göz atalım. Haftası sekiz dolara tutulmuş, eşyalı bir daire. Anlatmaya dil yetmeyecek kadar yoksul sayılmazdı ama "dilencilik" sözcüğünün tam da onu bekleyip durduğu belliydi.

Aşağıdaki girişte hiçbir mektubun sığmadığı bir posta kutusu, hiçbir insan parmağının ses çıkaramadığı bir elektrik zili vardı. Bunlara bağlı olarak bir de üzerinde "Bay James Dillingham Young" yazan bir kart asılıydı.

"Dillingham" adı, sahibinin haftada otuz dolar kazandığı o eski varlıklı günlerde rüzgâra savrulmuş gibi yazılmıştı. Şimdi gelir yirmi dolara inince, "Dillingham" harfleri sanki alçakgönüllü ve gösterişsiz bir "D"ye dönüşmeyi ciddi ciddi düşünüyormuş gibi silik görünüyordu. Ama Bay James Dillingham Young eve gelip yukarıdaki dairesine çıktığında ona "Jim" denir, Bayan James Dillingham Young, yani az önce size tanıttığım Della da ona sıkı sıkı sarılırdı. Bu da gayet güzel bir şey.

Della ağlamasını bitirdi, yanaklarını pudra bezi ile düzeltti. Pencerenin önünde durup gri bir arka bahçedeki gri bir çitin üzerinde yürüyen gri bir kediye dalgın dalgın baktı. Yarın Noel'di ve Jim'e bir hediye almak için elinde yalnızca bir dolar seksen yedi sent vardı. Aylardır bir kuruş bile harcamadan biriktirmişti ve elde ettiği sonuç buydu. Haftada yirmi dolar insanı pek uzağa götürmüyordu. Harcamalar hesapladığından fazla çıkmıştı. Hep öyle olur. Jim'e hediye almak için yalnızca bir dolar seksen yedi sent. Onun Jim'i. Onun için güzel bir şey düşünerek nice mutlu saatler geçirmişti. İnce, nadide ve saf bir şey; Jim'e sahip olma onuruna biraz olsun layık bir şey.

Pencerelerin arasında bir boy aynası vardı. Belki siz de sekiz dolarlık bir dairede böyle bir ayna görmüşsünüzdür. Çok ince ve çok çevik biri, görüntüsünü hızlı hızlı art arda şeritler hâlinde izleyerek kendi görünüşü hakkında oldukça doğru bir fikir edinebilir. Della ince yapılı olduğu için bu sanatta ustalaşmıştı.

Birden pencereden döndü ve aynanın önüne geçti. Gözleri parlıyordu ama yüzü yirmi saniye içinde rengini yitirmişti. Hızla saçlarını çözdü ve bütün uzunluğuyla omuzlarından aşağı bıraktı.

James Dillingham Young çiftinin iki mal varlığı vardı ki ikisiyle de büyük gurur duyarlardı. Biri, Jim'in babasından ve dedesinden kalma altın saatiydi. Öbürü de Della'nın saçları. Saba Kraliçesi havalandırma boşluğunun karşısındaki dairede otursaydı, Della saçlarını bir gün pencereden sarkıtıp kurutur, Majesteleri'nin mücevherlerini ve armağanlarını değersiz gösterirdi. Kral Süleyman kapıcı olsaydı ve bütün hazineleri bodrumda yığılı dursaydı, Jim her geçişinde saatini çıkarıp bakar, kıskançlıktan sakalını yolan Süleyman'ı seyrederdi.

Şimdi Della'nın güzel saçları etrafına dökülüyor, kahverengi bir şelale gibi dalgalanıp parlıyordu. Dizlerinin altına kadar iniyor, neredeyse ona bir giysi oluyordu. Sonra saçlarını yeniden, sinirli ve hızlı bir şekilde topladı. Bir an duraksayıp olduğu yerde kaldı; bir iki damla gözyaşı eski kırmızı halının üstüne düştü.

Eski kahverengi ceketini giydi, eski kahverengi şapkasını taktı. Eteklerini savurarak, gözlerindeki parlak ışıkla kapıdan ve merdivenlerden sokağa uçar gibi çıktı.

Durduğu yerdeki tabelada şöyle yazıyordu: "Madam Sofronie. Her Çeşit Saç Malzemesi." Della bir kat yukarı koştu, soluk soluğa kalıp toparlandı. Madam iri, fazla beyaz ve soğuk biriydi; "Sofronie" adına pek yakışmıyordu.

"Saçımı satın alır mısınız?" diye sordu Della.

"Ben saç alırım," dedi Madam. "Şapkanı çıkar da bir bakalım nasıl bir şey."

Kahverengi şelale aşağı döküldü.

"Yirmi dolar," dedi Madam, o koca saç yığınını deneyimli bir elle kaldırarak.

"Çabuk verin bana," dedi Della.

Ah, sonraki iki saat pembe kanatlarla uçup gitti. Bu bozuk benzetmeyi boş verin. Della, Jim'in hediyesi için bütün dükkânları altüst ediyordu.

Sonunda buldu. Kesinlikle Jim için yapılmıştı, başkası için değil. Hiçbir dükkânda onun bir benzeri yoktu; hepsini alt üst etmişti. Sade ve temiz çizgili, değerini süsten değil yalnızca kendi özünden alan, her güzel şeyin olması gerektiği gibi gösterişsiz bir platin saat zinciriydi. Hatta Saat'e bile layıktı. Görür görmez Jim'in olması gerektiğini anladı. Tıpkı onun gibiydi: sessizlik ve değer. Bu tarif ikisine de uyuyordu. Zincir için yirmi bir dolar aldılar ve Della kalan seksen yedi sentle eve koştu. Bu zincir saatine takılınca Jim her ortamda saate gönül rahatlığıyla bakabilirdi. Saat ne kadar şahane olsa da, zincir yerine kullandığı eski deri kayış yüzünden onu bazen gizlice bakarak kontrol ediyordu.

Della eve varınca coşkusu biraz yatıştı, yerini sağduyuya bıraktı. Saç maşalarını çıkardı, gazı yaktı ve cömertliğin sevgiyle birleşince yaptığı hasarı onarmaya koyuldu. Bu da, sevgili dostlarım, her zaman çok büyük bir iştir; devasa bir iş.

Kırk dakika içinde başı, ona kaçak bir okul çocuğuna şaşırtıcı biçimde benzeten minik, sıkı bukleler ile kaplanmıştı. Aynadaki yansımasına uzun uzun, dikkatle ve eleştirel gözlerle baktı.

"Jim beni öldürmezse," dedi kendi kendine, "ikinci kez bakmadan önce, bana Coney Island'ın koro kızına benziyorsun diyecek. Ama ne yapabilirdim ki, ah, bir dolar seksen yedi sentle ne yapabilirdim?"

Yedide kahve yapılmış, tava, pirzolaları pişirmeye hazır ve sıcak, ocağın arkasında duruyordu.

Jim asla geç kalmazdı. Della zinciri elinde ikiye katladı ve Jim'in hep girdiği kapının yakınında masanın köşesine oturdu. Sonra merdivenden, ta birinci sahanlıktan gelen ayak seslerini duydu ve bir an için rengi attı. Günlük en basit şeyler için bile küçük, sessiz dualar etme huyu vardı; şimdi de fısıldadı: "Lütfen Tanrım, hâlâ güzel olduğumu düşünsün."

Kapı açıldı, Jim içeri girip kapıyı kapadı. İncelmiş ve çok ciddi görünüyordu. Zavallı adam, daha yirmi iki yaşındaydı ve bir aile yükü taşıyordu! Yeni bir paltoya ihtiyacı vardı, eldivensizdi.

Jim, bıldırcın kokusu almış bir av köpeği gibi kımıldamadan kapının içinde durdu. Gözleri Della'ya dikilmişti ve bakışlarında Della'nın okuyamadığı, onu dehşete düşüren bir ifade vardı. Ne öfke, ne şaşkınlık, ne hoşnutsuzluk, ne de korku; Della'nın hazırlandığı hiçbir duygu değildi bu. Yalnızca o tuhaf ifadeyle gözlerini ona dikmiş bakıyordu.

Della masadan sıyrılıp ona koştu.

"Jim, sevgilim," diye bağırdı, "bana öyle bakma. Saçımı kestirip sattım, çünkü sana bir hediye vermeden Noel'i atlatamazdım. Yeniden uzayacak, sen de aldırmazsın, değil mi? Yapmak zorundaydım. Saçlarım çok çabuk uzar. 'Mutlu Noeller!' de, Jim, ve mutlu olalım. Sana ne güzel, ne güzel bir hediye aldım, bilemezsin."

"Saçlarını mı kestirdin?" diye sordu Jim, bu apaçık gerçeğe ne kadar uğraşsa da ulaşamamış gibi yavaşça.

"Kestirip sattım," dedi Della. "Yine de beni eskisi kadar sevmiyor musun? Saçsız da ben, ben değil miyim?"

Jim odaya garip garip baktı.

"Saçlarının gittiğini mi söylüyorsun?" dedi, neredeyse bir aptal gibi.

"Aramana gerek yok," dedi Della. "Sattım dedim sana; satıldı, gitti. Bugün Noel arifesi, evladım. Bana iyi davran, çünkü senin için gitti. Belki başımdaki saç telleri sayılıdır," diye devam etti birden ciddi bir tatlılıkla, "ama sana olan sevgimi hiç kimse sayamaz. Pirzolaları ocağa koyayım mı, Jim?"

Jim hemen kendine gelir gibi oldu. Della'ya sarıldı. On saniye boyunca ağırbaşlılıkla öbür yöne bakıp önemsiz bir şeyi inceleyelim. Haftada sekiz dolar mı, yılda bir milyon mu; ne fark eder? Bir matematikçi ya da nüktedan size yanlış cevap verir. Magiler değerli armağanlar getirmişti ama bu onların arasında değildi. Bu karanlık iddia ileride aydınlanacak.

Jim, palto cebinden bir paket çıkarıp masaya attı.

"Beni yanlış anlama, Dell," dedi, "saç kesimi, tıraş ya da şampuan gibi hiçbir şey kızımı daha az sevmeme neden olamaz. Ama şu paketi açarsan, neden bir an için beni şaşırtmış olduğunu anlarsın."

Beyaz, çevik parmaklar ipi ve kâğıdı yırttı. Sonra bir sevinç çığlığı; ve sonra, ne yazık ki, hemen ardından kadınlara özgü bir değişimle isterik gözyaşları ve feryatlar. Bunlar, dairenin efendisinin bütün teselli gücünü derhal kullanmasını gerektirdi.

Çünkü orada Taraklar duruyordu; Della'nın uzun zamandır Broadway'deki bir vitrinde hayranlıkla gördüğü, yan ve arka tarak takımı. Güzel taraklar, saf kaplumbağa kabuğundan, mücevher işlemeli kenarlı; tam da şimdi yok olmuş o güzel saçlara takılacak renkte. Pahalı taraklar olduğunu biliyordu, kalbi onlara sahip olma umudu hiç olmadan yalnızca özlemiş ve yanıp tutuşmuştu. Şimdi onlar onundu, ama bu özlenen süslere yakışacak saçlar gitmişti.

Yine de onları bağrına bastı ve sonunda gözleri buğulu, gülümseyerek başını kaldırıp "Saçlarım çok çabuk uzar, Jim!" diyebildi.

Sonra Della, ateşe değmiş küçük bir kedi gibi sıçradı ve "Ah, ah!" diye bağırdı.

Jim güzel hediyesini henüz görmemişti. Della onu açık avucunda heyecanla uzattı. Donuk, değerli maden, onun parlak ve ateşli ruhunun yansımasıyla ışıldıyor gibiydi.

"Şahane değil mi, Jim? Bunu bulmak için bütün şehri dolaştım. Artık günde yüz kez saate bakacaksın. Saatini ver bana. Üzerinde nasıl durduğunu görmek istiyorum."

Jim bunu yapmak yerine kanepeye yığıldı, ellerini başının altına koydu ve gülümsedi.

"Dell," dedi, "Noel hediyelerimizi bir kenara kaldıralım, bir süre saklayalım. Şu anda kullanmak için fazla güzeller. Senin taraklarını almak için parayı bulmak üzere saati sattım. Şimdi sen pirzolaları ocağa koysan nasıl olur?"

Bilirsiniz, magiler, yani doğuştan bilge adamlar, beşikteki bebeğe armağanlar getirmişlerdi. Noel hediyesi vermek sanatını onlar icat etti. Bilge oldukları için armağanları da kuşkusuz akıllıcaydı; belki aynısından iki tane olursa değiştirme hakkı bile taşıyordu. Ben de burada size, evlerinin en büyük hazinelerini birbirleri için en akılsızca feda eden, bir dairedeki iki budala çocuğun sıradan hikâyesini beceriksizce anlattım. Ama bugünün bilgelerine son bir söz olarak şunu söyleyeyim: Armağan veren herkesin içinde bu ikisi en bilgesiydi. Armağan veren ve alan herkesin içinde, onlar gibi olanlar en bilgedir. Her yerde en bilge onlardır. Onlar magilerdir.

— Metin sonu —1507 kelime · Tam metin
Anlama kontrolü

Üç soru, tek metin.

Cevapları seç, sonra kontrol et. Sorular bu metin için özgün yazıldı.

1. Jim hediyesi için parayı nasıl bulmuş?
2. Della saçını kestirip sattıktan sonra Jim'in bakışı neden onu korkutuyor?
3. Yazar son bölümde çifti neden "magiler" diye anıyor?
4. Bu hikâyenin ana teması hangisidir?

Kitaplık · Metin kamu malıdır; kaynak ve lisans bilgisi okuyucunun altında yer alır.